Жол құрлысының пайдасын кім көріп жатыр?

Фото: ҚР Парламентінің Мәжілісі


Қазақстан жолдары кімге тиімді етіп салынып жатыр? Отандық өндірушілер бар, бірақ жол құрылысына шетелдік материалдар таңдалады. “Ақ жол” партиясының депутаттары Көлік министрі Нұрлан Сауранбаевқа жолдаған сауалында осы мәселеге алаңдаушылық білдірді.Салада қазақстандық ғылыми әзірлемелер жеткілікті. КаздорНИИ, Сәтбаев университеті, Еуразия ұлттық университеті және бірқатар отандық компаниялар жол құрылысына арналған инновациялық шешімдер ұсынып отыр. Бірақ тәжірибеде көбіне шетелдік өнімдер қолданылады.Бұл – бюджет қаржысының шетелге кетуі ғана емес, отандық ғылым мен өндірістің дамуын тежейді.
-Атап айтсақ, жол жобаларын жүзеге асыру кезінде, көбіне АҚШ, Германия, Франция, Қытай, Ресей өндірісінің жол-химия материалдары қолданылуда.Қалыптасқан тәжірибе, қомақты бюджет қаражатының шетелге кетуіне және шетелдік ғылым мен өнеркәсіпті жанама түрде қаржыландыруға алып келеді. Бұл, ұлттық экономика мен технологиялық егемендікті дамыту саясатына қайшы келіп отыр-дейді депутат Серік Ерубаев.
Оның айтуныша, кейбір тапсырыс берушілер техникалық талаптарды импорттық материалдарға бейімдеп, отандық өнімдердің жолын жауып отыр. Тапсырыс берушілер тарапынан, мердігерлерді импорттық материалдарды қолдануға мәжбүрлейтін жағымсыз үрдіс көп кездеседі. Бұл, өздеріне керекті шешімдерді қабылдау үшін, техникалық сипаттамаларды әзірлеу кезінде, артық талаптарды белгілеу немесе өзге шектеулер қою арқылы көрініс тауып отыр.Мұндай тәсілдер жосықсыз бәсекелестік тәуекелдерін тудырады және салыстырмалы баламалар бола тұра, отандық әзірлемелерді ішкі нарықтан ығыстыруға әкелуі мүмкін.
“Ақ жол” фракциясы Үкіметтен соңғы үш жылдағы отандық материалдардың үлесін жариялауды, іріктеу критерийлерін түсіндіруді және импортты күштеп енгізу фактілеріне құқықтық баға беруді талап етті.

Еще больше интересного

«Алматыға қол созым жер қалды»: Меңдібай ағаАлматы облысына жетті

«Құрылтайға жол» бағытының басым бөлігі арттақалды. Таңсәріде Меңдібай аға мен оның жассеріктері Ақсүйек ауылынан сапарын жалғастырып, шамамен 130 шақырымды еңсеріп, Айдарлыға жетті. Команда Жамбыл облысының шекарасынан өтіп, Алматыға апарар жолдың мәрелік бөлігіне шықты. Көптен күткен шекара Шежіренің жаңа шығарылымы таңсәріден басталды. Ақсүйекті артта қалдырған команда Айдарлы ауылынабет алды. Бұл жол бөлігі қатысушылар үшін ерекше маңыздыболды. Шамамен 130 шақырымды жүріп өткен оларЖамбыл облысының аумағындағы сапарын аяқтап, Алматы облысына жетті. Енді ультрамарафонныңсоңғы нүктесіне дейін аз ғана жол қалды. Мәреге жақындау Меңдібай ағаның көңіл күйінайтарлықтай көтерді. Бойына жиналған шаршауғақарамастан, ол бар күш-жігерін жинап, бастаған ісінаяқтауға ниетті екенін растады. «Жолдың қиындығы да, қуанышты сәттері де қатаржүреді. Сол қуаныштың бірі – ақыры Алматы облысынажеткеніміз. Ал бұл жерден Алматыға қол созым ғанақалды. Жасыратыны жоқ, қатты шаршадық. Бірақбастаған ісімізді соңына дейін жеткізуге бекініпотырмыз», – деді марафоншы. Соңғы шақырымдар көп күшті талап етеді Меңдібай аға мен оның командасы АстанаданАлматыға дейінгі жолдың басым бөлігін арттақалдырды. Күнделікті ауыр жүктеме, аптап ыстық пен жүріп өткен жүздеген шақырым өз әсерін тигізбейқоймады. Алайда Алматының жақындығы марафоншыға жаңакүш берді. Бұл шығарылымда оның жігерленіп, жолдысоңына дейін жүріп өтуге нық бекінгені байқалады. Дене шаршағанымен, сапардың басында қабылдағаншешімі өзгерген жоқ. Видеороликтен кадр Әрбір жаңа шақырым команданы Алматыға ғана емес, «Құрылтайға жол» бастамасының мәресіне де жақындата түседі. Меңдібай аға бұл әрекеті арқылы ел үшін маңызды оқиғалар әр азаматтың жеке қатысуынталап ететінін қазақстандықтардың есіне салғысыкеледі. Шәкірттері тәлімгеріне тірек болды Бағыттың күрделі бөліктерінде жас серіктері Меңдібайағаны қолдауға тырысады. Тәлімгерінің кейде қиналыпкеле жатқанын көрген жігіттер жүктің бір бөлігін өзмойнына алады. Видеороликтен кадр Видеороликтен кадр Шәкірттерінің бірі алға шығып, жүріс қарқынынбелгілесе, екіншісі жанында қалып, жігерлендіріп, күшінүнемдеуге көмектеседі. Олардың қолдауыныңарқасында команда ең қиын сәттердің өзіндеқозғалысын жалғастырып келеді. Видеороликтен кадр Бұл жол ұрпақтардың бір-біріне қолдау көрсетуініңүлгісіне айналды. Меңдібай аға жас жігіттерментәжірибесін бөлісіп, оларға жеке үлгінің күшін көрсетіпкеледі. Ал шәкірттері өз кезегінде тәлімгеріне бастағанісін соңына дейін жеткізуге көмектесуде. Айдарлыдағы жылы жүздесу Айдарлыға дейінгі жолда команда жергіліктітұрғындармен жылы жүздесті. Жұрт Меңдібай ағанытанып, команданы қарсы алып, қатысушыларғаАлматыға аман-есен жетуді тіледі. Ауылға жақындаған кезде марафоншыны жергіліктібалалар қоршап алды. Тұрғындар қатысушыларғақарбыз ұсынып, естелікке бірге суретке түсті. Кейіноларға арнап дастарқан жайды. Видеороликтен кадр Видеороликтен кадр Айдарлыда команда тынығып, күш жинау үшінаялдады. Шаршаған жолаушылар үшін мұндай кездесудемалып алуға мүмкіндік қана емес, бүкіл жол бойыоларды түрлі адамдар қолдап келе жатқанының тағыбір дәлелі болды. Қазақстандықтар бағытты бақылап, қолдаубілдіруде Әлеуметтік желілерде де қолдау толастаған жоқ. Меңдібай ағаның жарияланымдарының астына оныңспорт саласындағы әріптестері мен еліміздің әрөңірінің тұрғындары пікір қалдырып жатыр. Қазақстандықтар марафоншыға зор денсаулық, соңғышақырымдарды еңсеруге күш-қуат жәнеультрамарафонды сәтті аяқтауын тілейді. Команда мақсатына жетуге шақ қалғанымен, жолдың әрбір жаңабөлігі барған сайын қиындай түскен қазіргі сәттемұндай қолдау сөздері айрықша маңызға ие. Марафоншының жеке парақшасынан алынған сурет(Instagram⁠) (https://www.instagram.com/p/DcQitgUoN26/) Осылайша бір адамның жеке бастамасы біртіндепкөптеген жанашыр жанның басын қосты. Бірікоманданы елді мекендерде қарсы алса, енді біріжолда көмектесіп, тағы бірі жылы лебізімен қолдаубілдіруде. Алматыға аз ғана жол қалды Айдарлыда тынығып алғаннан кейін Меңдібай аға мен оның шәкірттері сапарын қайта жалғастырады. Алдабағыттың соңғы бөлігі мен Алматыдағы көптен күткенмәре қалды. «Құрылтайға жол» бастамасы мәресіне жақындапкеледі. Алайда оның негізгі мәні жүріп өткенқашықтықпен ғана шектелмейді. Меңдібай аға бұлсапары арқылы елдің ортақ жолы әр адамның шешімімен іс-әрекетінен құралатынын еске салады. 23 тамызда қазақстандықтар жаңа Құрылтайдепутаттарының алғашқы сайлауына қатысады. Меңдібай аға Алматыға дейінгі соңғы шақырымдардыеңсеріп жатқанда, азаматтарға өз қадамын жасап, сайлау учаскелеріне барып, өз ұстанымын білдіруқалады. Жолдың басым бөлігі артта қалды. Команда Алматы облысына жетіп, мәреге жақындай түсті. Ал Меңдібайағаның мақсаты берік: жаңа Құрылтайға бастар жолсоңына дейін жүріп өтіледі.

Аида Балаева Ә. Қастеев атындағы ҚР Ұлттық өнер музейіндегі...

Ә. Қастеев атындағы Қазақстан Республикасының Ұлттық өнер музейінде жаңғыртылған «Арт-зертхана» музейлік көркемсурет студиясы таныстырылды. Мұнда жыл сайын...

21 тамызда Астанада «Болашақ бейнесі: нәтижеден – жаңа стратегияға»...

Форумға мемлекеттік органдардың, ұлттық талдау орталықтарының басшылары, халықаралық ұйымдардың өкілдері, сарапшылық және академиялық қауымдастықтар қатысты. Форум соңғы жылдардағы...